بیماری نقص ایمنی و عفونت

بیماری نقص ایمنی و عفونت چه ارتباطی با یکدیگر دارند؟ سیستم ایمنی نقش مهمی در محافظت از بدن در برابر عوامل بیماری زا مانند باکتری ها، ویروس ها، قارچ ها و انگل ها ایفا می‌کند. با این حال، در افراد مبتلا به نقص ایمنی، سیستم ایمنی بدن به خطر افتاده است و مبارزه موثر با عفونت ها را برای بدن چالش برانگیز می‌کند. این موضوع می‌تواند منجر به بیماری های مکرر، دوره های نقاهت طولانی مدت و افزایش خطر ابتلا به عوارض ناشی از عفونت شود. در این مقاله قصد داریم اطلاعاتی درباره بیماری نقص ایمنی اولیه و عفونت بیان کنیم، با ما همراه باشید.

تاثیر نقص ایمنی اولیه بر حساسیت به عفونت

سیستم ایمنی نقش مهمی در محافظت از بدن در برابر عوامل عفونی را عهده دار می‌باشد. در افراد مبتلا به نقص ایمنی اولیه، پاسخ ایمنی مختل توانایی بدن برای شناسایی و حذف موثر این عوامل بیماری زا را به خطر می‌اندازد. این موضوع منجر به افزایش حساسیت به انواع مختلف عفونت ها از جمله عفونت های دستگاه تنفسی، عفونت های پوست و بافت نرم، عفونت های گوارشی و عفونت های فرصت طلب می‌شود. علاوه بر این، افراد مبتلا به نقص ایمنی ممکن است در مقایسه با افراد با سیستم ایمنی طبیعی، عفونت های شدیدتر و طولانی تری را تجربه کنند. ناتوانی در ایجاد یک پاسخ ایمنی مناسب می‌تواند منجر به دوره های مکرر عفونت شود که منجر به مشکلات و عوارض مزمن سلامتی می‌شود. علاوه بر این، فقدان یک دفاع ایمنی قوی همچنین می‌تواند افراد مبتلا به نقص ایمنی را مستعد ابتلا به عفونت‌های ناشی از میکروارگانیسم‌های معمولی بی‌ضرر یا کم شدت کند.

انواع عفونت های مرتبط با نقص ایمنی اولیه

طیف عفونت های مشاهده شده در افراد مبتلا به بیماری نقص ایمنی گسترده است و بسته به نقص ایمنی خاص موجود می‌تواند متفاوت باشد. عفونت های شایع مرتبط با نقص ایمنی شامل عفونت های مکرر دستگاه تنفسی فوقانی، ذات الریه، سینوزیت، اوتیت میانی، آبسه های پوستی، سلولیت، مننژیت، سپسیس و عفونت های دستگاه گوارش است. علاوه بر این، افراد مبتلا به نقص ایمنی در معرض افزایش خطر ابتلا به عفونت‌های فرصت‌طلب ناشی از پاتوژن‌هایی هستند که معمولاً در افراد دارای سیستم ایمنی سالم ایجاد بیماری نمی‌کنند، مانند Pneumocystis jirovecii، Cryptosporidium و Mycobacterium avium.

پیشگیری از عفونت در بیماران نقص ایمنی

همانطور که اشاره کردیم عفونت در بیماران نقص ایمنی می‌تواند منجر به عوارض جدی شود. بنابراین، اجرای راهکارهایی برای پیشگیری از عفونت در این جمعیت آسیب پذیر ضروری است. راهکارهای پیشگیری عبارتند از:

ایمن سازی

ایمن سازی نقش مهمی در پیشگیری از عفونت در بیماران دچار نقص ایمنی دارد. با این حال، به دلیل ضعف سیستم ایمنی، این افراد ممکن است پاسخ قوی به واکسن نشان ندهند. برای پزشکان مهم است که دستورالعمل های خاصی را برای ایمن سازی بیماران با نقص ایمنی دنبال کنند و واکسن ها را در زمان های مناسب تجویز کنند.

بهداشت دست

بهداشت مناسب دست ها یک اقدام اساسی در جلوگیری از گسترش عفونت ها در تمام محیط ها می‌باشد. پزشکان باید به شیوه های دقیق بهداشت دست، از جمله شستن دست ها با آب و صابون یا استفاده از ضدعفونی کننده های مبتنی بر الکل پایبند باشند. بیماران دچار نقص ایمنی و مراقبان آنها نیز باید در مورد اهمیت بهداشت دست آموزش داده شده و تشویق شوند تا آن را با جدیت انجام دهند.

اقدامات احتیاطی زیست محیطی

بیمارانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند به ویژه در برابر عفونت های محیطی حساس هستند. به همین منظور باید اقداماتی را برای به حداقل رساندن خطر مواجهه با محیط، مانند اطمینان از تهویه مناسب، حفظ پاکیزگی و اجرای پروتکل های کنترل عفونت اجرا کنند. همچنین باید به بیماران و خانواده‌های آنها در مورد اقدامات احتیاطی محیطی که می‌توان در خانه برای کاهش خطر ابتلا به عفونت‌ها انجام داد، آموزش داده شود.

اجتناب از تماس های بیمار

به بیماران نقص ایمنی باید توصیه شود که از تماس نزدیک با افرادی که علائم بیماری های عفونی مانند تب، سرفه یا بثورات پوستی دارند خودداری کنند. این شامل دوری از مکان‌های شلوغ و به حداقل رساندن قرار گرفتن در معرض افراد مبتلا به بیماری است. اعضای خانواده و مراقبان بیماران نقص ایمنی نیز باید مراقب سلامت خود باشند و برای جلوگیری از گسترش عفونت ها اقدامات احتیاطی را انجام دهند.

تغذیه و آبرسانی

حفظ تغذیه و هیدراتاسیون بهینه برای حمایت از سیستم ایمنی در بیماران دچار نقص ایمنی ضروری است. یک رژیم غذایی متعادل و غنی از ویتامین ها و مواد معدنی می‌تواند به تقویت سیستم دفاعی بدن در برابر عفونت ها کمک کند. علاوه بر این، هیدراتاسیون کافی برای سلامت کلی مهم است و می‌تواند به پیشگیری از برخی عفونت ها کمک کند.

درمان عفونت در بیماران نقص ایمنی

تشخیص دقیق و به موقع عفونت در بیماران نقص ایمنی برای مدیریت موثر بسیار مهم است. مدیریت عفونت ها در بیماران مبتلا به نقص ایمنی مستلزم درک کامل نقص ایمنی اساسی و یک رویکرد مناسب برای درمان است. روش های درمانی که برای عفونت در بیماران نقص ایمنی مورد استفاده قرار می‌دهند، شامل موارد زیر است:

درمان ضد میکروبی

انتخاب درمان ضد میکروبی در بیماران دچار نقص ایمنی باید بر اساس عوامل متعددی از جمله پاتوژن مشکوک یا تایید شده، محل و شدت عفونت، وضعیت ایمنی بیمار و هر گونه بیماری همراه باشد. پوشش ضد میکروبی وسیع اغلب در حالی آغاز می‌شود که منتظر نتایج میکروبیولوژیکی است، و متعاقباً درمان بر اساس کشت و تست حساسیت انجام می‌شود. عوامل ضد قارچی و ضد ویروسی نیز ممکن است در سناریوهای بالینی خاص مانند عفونت های قارچی مهاجم مشکوک یا فعال شدن مجدد عفونت های ویروسی نهفته ضمانت شوند.

بیشتر بخوانید: درمان بیماری نقص ایمنی

درمان های تعدیل کننده ایمنی

در موارد خاص، درمان‌های تعدیل‌ کننده ایمنی کمکی ممکن است برای تقویت پاسخ ایمنی میزبان در برابر پاتوژن‌های خاص در نظر گرفته شود. این رویکرد به‌ ویژه در بیماران مبتلا به عفونت‌های مداوم یا مکرر علی‌رغم درمان ضد میکروبی مناسب، مرتبط است. عوامل تعدیل کننده ایمنی، مانند فاکتورهای محرک کلنی گرانولوسیت (G-CSF)، اینترفرون ها و آنتی بادی های مونوکلونال که مسیرهای ایمنی خاص را هدف قرار می‌دهند، با موفقیت های متفاوت در جمعیت های مختلف با نقص ایمنی مورد استفاده قرار گرفته اند.

سایر درمان هایی که ممکن است برای کمک به تسکین علائم بیماری عفونت در بیماران نقص ایمنی استفاده شود، شامل موارد زیر است:

• مایعات برای جلوگیری از کم آبی بدن، به عنوان مثال. مخصوصا در اسهال
• داروهای کاهش تب و درد
• داروهای «گشادکننده برونش» برای کمک به تنفس در بیماران مبتلا به برونشیت (التهاب لوله های برونش ریه ها).
• سرکوب کننده های سرفه و خلط آورها برای تخلیه مخاط در دستگاه تنفسی
• تمرینات تنفس عمیق و مداخلات تنفسی مانند قفسه سینه یا سینوس زهکشی، فیزیوتراپی قفسه سینه یا فشار مثبت راه هوایی.
• درناژ جراحی ممکن است برای برخی از انواع آبسه های عفونی مورد نیاز باشد.